Μέθοδος McKenzie

Η μέθοδος McKenzie γνωστή και ως Μηχανική Διάγνωση και Θεραπεία (ΜΔΘ), είναι μια εξειδικευμένη μορφή φυσικοθεραπείας η οποία επικεντρώνεται στη θεραπεία μυοσκελετικών διαταραχών της σπονδυλικής στήλης και των άκρων.

Ένα βασικό χαρακτηριστικό της, είναι η έμφαση στην ενδυνάμωση του ασθενούς και στην αυτοθεραπεία. Στη μέθοδος McKenzie, τα συμπτώματα δεν κατηγοριοποιούνται αποκλειστικά με βάση την ανατομία, αλλά ομαδοποιούνται σύμφωνα με την κλινική εικόνα του ασθενούς.

Η συγκεκριμένη μέθοδος, παρέχει μια ιδιαίτερη προσέγγιση στην αξιολόγηση του ασθενούς, ενώ τα εξατομικευμένα προγράμματα ασκήσεων που περιλαμβάνει, στοχεύουν όχι μόνο στην ανακούφιση των συμπτωμάτων, αλλά και στην αντιμετώπιση της αιτίας που προκαλεί τον πόνο.

Η  μέθοδος McKenzie, εφαρμόζεται μέσα από 4 στάδια:

1. Αξιολόγηση

Ο φυσικοθεραπευτής λαμβάνει ένα αναλυτικό ιστορικό που σχετίζεται με τις δραστηριότητες που επιδεινώνουν ή ανακουφίζουν τα συμπτώματα του ασθενούς.

Στη συνέχεια πραγματοποιεί έναν έλεγχο κινήσεων, ώστε να διαπιστωθεί αν υπάρχει απώλεια εύρους κίνησης και πώς αυτό επηρεάζει τα συμπτώματα.

Ο ασθενής, εκτελεί επαναλαμβανόμενες ή παρατεταμένες κινήσεις, έτσι ώστε να εντοπιστεί η επίδραση που έχουν αυτές οι κινήσεις στον πόνο.

2. Κατηγοριοποίηση

Με βάση τα αποτελέσματα της αξιολόγησης, τα συμπτώματα του ασθενούς, ταξινομούνται σε μία από τις παρακάτω κατηγορίες:

• Σύνδρομο εκτροπής (Derangement syndrome): Αφορά ασθενείς που υποφέρουν από πόνο και περιορισμό της κίνησης, λόγω μηχανικής παρεμπόδισης μιας άρθρωσης. Αποτελεί την κυριότερη κατηγορία της μεθόδου McKenzie, με έως και το 78% των ασθενών να εμπίπτουν σε αυτή την κατηγορία.
• Σύνδρομο δυσλειτουργίας (Dysfunction syndrome): Αφορά ασθενείς που υποφέρουν από πόνο και περιορισμό της κίνησης, λόγω προβλημάτων σε μαλακούς ιστούς όπως μύες, τένοντες και συνδέσμους, οι οποίοι έχουν υποστεί τραυματισμό, φλεγμονή ή εκφυλιστικές αλλοιώσεις.
• Σύνδρομο στάσης (Postural syndrome): Αφορά ασθενείς που υποφέρουν από πόνο λόγω συνεχούς καταπόνησης των μαλακών ιστών, εξαιτίας της κακής στάσης σώματος στην καθημερινότητά τους.

3. Θεραπεία

Η θεραπεία ξεκινά με τον εντοπισμό της κίνησης που μειώνει ή εξαλείφει τα συμπτώματα. Στη συνέχεια, στόχος είναι η διατήρηση της βελτίωσης για αρκετές ημέρες.

Το επόμενο βήμα είναι η αποκατάσταση της λειτουργικότητας του ασθενούς, δηλαδή η εκτέλεση κινήσεων που προκαλούσαν πόνο, προκειμένου να διαπιστωθεί αν πλέον εκτελούνται ανώδυνα.

4. Πρόληψη 

Το τελευταίο στάδιο περιλαμβάνει την εκπαίδευση του ασθενούς, προκειμένου να ενσωματώσει την τακτική άσκηση, καθώς και την αυτοδιαχείριση στην καθημερινότητά του. Με αυτόν τον τρόπο μειώνεται σημαντικά ο κίνδυνος επανεμφάνισης του πόνου.

Η μέθοδος McKenzie, χρησιμοποιείται για τη διάγνωση και θεραπεία μυοσκελετικών παθήσεων που προέρχονται από «μηχανικές» αιτίες, δηλαδή όταν ο πόνος προκαλείται από κάποιο “μηχανικό εμπόδιο” μέσα σε μια σπονδυλική άρθρωση.

Τα κυριότερα πεδία εφαρμογής της μεθόδου περιλαμβάνουν:

• Κήλη μεσοσπονδύλιου δίσκου.
• Δυσλειτουργία ιερολαγονίων αρθρώσεων.
• Εκφυλιστική νόσο μεσοσπονδύλιων δίσκων.
• Μυϊκής δυσκαμψία και ανισορροπία.
• Συμφύσεις ουλώδους ιστού.
• Μυϊκή αστάθεια λόγω κακής στάσης σώματος.

Σε ορισμένες περιπτώσεις, η μέθοδος McKenzie μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την ανακούφιση από:

• Πόνο στον ώμο.
• Πόνο στο γόνατο.
• Πόνο στον αστράγαλο.

Οι άμεσοι στόχοι της μεθόδου McKenzie περιλαμβάνουν:

• Τη γρήγορη μείωση του ριζιτικού πόνου, όπως ένας πόνος στο πόδι ή στο χέρι που προκαλείται εξαιτίας πίεσης κάποιου νεύρου στη σπονδυλική στήλη.
• Την αποκατάσταση της κινητικότητας των αρθρώσεων.
• Την επαναφορά της ισορροπίας του σώματος και τη βελτίωση της σταθερότητας της σπονδυλικής στήλης.
• Την εκμάθηση της σωστής στάσης της σπονδυλικής στήλης.
• Την αντιμετώπιση της αιτίας του πόνου στη σπονδυλική στήλη.
• Τη μείωση του κινδύνου επανεμφάνισης του πόνου, μέσω αποφυγής επιβαρυντικών στάσεων και κινήσεων.

Ο μακροπρόθεσμος στόχος της μεθόδου είναι η εκπαίδευση του ασθενή μέσα από την ενσωμάτωση τακτικών ασκήσεων και στρατηγικών αυτοδιαχείρισης στην καθημερινότητά του.